باورهای غلط درباره قلیان و عوارض مصرف آن
بسیاری از افراد تصور میکنند قلیان نسبت به سیگار ضرر کمتری دارد، اما تحقیقات علمی نشان دادهاند که این باور صحیح نیست. دود قلیان حاوی نیکوتین، مواد سرطانزا و ترکیبات سمی است و مصرف مداوم آن خطر ابتلا به بیماریهای قلبی، ریوی و انواع سرطان را افزایش میدهد. آشنایی با واقعیتهای علمی درباره قلیان میتواند نقش مهمی در پیشگیری از آسیبهای ناشی از مصرف دخانیات داشته باشد.
باور غلط اول: آب قلیان مواد مضر را تصفیه میکند
باور غلط: چون دود تنباکو از آب عبور میکند، مواد مضر آن از بین میرود.
واقعیت: آب تنها دمای دود را کاهش میدهد و قادر به حذف مواد سرطانزا، نیکوتین و سموم موجود در دود قلیان نیست. به همین دلیل، مصرف قلیان میتواند به اندازه یا حتی بیشتر از سیگار به قلب و ریه آسیب برساند.
باور غلط دوم: دود قلیان چون ریه را نمیسوزاند، ضرری ندارد
باور غلط: دود قلیان خنک است، بنابراین آسیبی به ریه وارد نمیکند.
واقعیت: خنک بودن دود به معنای بیخطر بودن آن نیست. دود قلیان همچنان حاوی ترکیبات سمی و سرطانزا است که میتوانند باعث آسیب جدی به ریهها، مجاری تنفسی و سایر اندامهای بدن شوند.
باور غلط سوم: قلیان اعتیادآور نیست
باور غلط: قلیان نیکوتین ندارد و باعث وابستگی نمیشود.
واقعیت: تنباکوی قلیان نیز مانند سیگار حاوی نیکوتین است و مصرف آن میتواند وابستگی ایجاد کند. در یک جلسه حدود ۶۰ دقیقهای مصرف قلیان، فرد ممکن است در معرض ۱۰۰ تا ۲۰۰ برابر حجم دود یک نخ سیگار قرار گیرد.
عوارض مصرف قلیان بر سلامت
مصرف مداوم قلیان خطر ابتلا به بسیاری از بیماریهای جدی را افزایش میدهد، از جمله:
سرطان ریه، دهان، مری و مثانه
بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD)
بیماریهای قلبی و عروقی
تشدید آسم و ذاتالریه
کاهش وزن نوزاد هنگام تولد
کاهش عملکرد دستگاه تنفسی
همچنین حجم دودی که در هر بار مصرف قلیان وارد بدن میشود، حدود ۱۰ تا ۲۰ برابر بیشتر از دود ناشی از مصرف سیگار است و مقدار زیادی مواد سمی را وارد بدن میکند.
دود قلیان برای اطرافیان نیز خطرناک است
قرار گرفتن در معرض دود دست دوم قلیان نیز میتواند سلامت افراد را تهدید کند. کودکان، سالمندان، زنان باردار و بیماران تنفسی بیشترین آسیب را از این دود میبینند. حضور مداوم در محیطی که قلیان مصرف میشود، احتمال ابتلا به عفونتهای ریوی، حملات آسم و حتی سندرم مرگ ناگهانی نوزاد را افزایش میدهد.
همچنین باید توجه داشت که تنباکوی گیاهی یا بهاصطلاح طبیعی نیز بیخطر نیست و هنگام سوختن، مواد سرطانزا و سمی مشابه سایر انواع تنباکو تولید میکند.
اثرات سیگار بر زنان باردار و جنین
مصرف سیگار در دوران بارداری میتواند سلامت مادر و جنین را بهطور جدی تهدید کند. بیشترین آسیب در سهماهه دوم و سوم بارداری رخ میدهد؛ زمانی که اندامهای جنین در حال رشد هستند و قرار گرفتن در معرض دود سیگار میتواند روند طبیعی رشد را مختل کند.
حتی مصرف سیگار پیش از بارداری نیز بر سلامت زنان تأثیر منفی دارد و با کاهش کیفیت تخمکها، احتمال باروری را کاهش میدهد.
سیگار کشیدن در دوران بارداری همچنین میتواند باعث کاهش اکسیژنرسانی به جنین، کاهش ضربان قلب هنگام زایمان، افزایش احتمال زایمان زودرس، تولد نوزاد با وزن کم و افزایش نیاز به انجام سزارین شود.
دود سیگار اطرافیان نیز خطرناک است
قرار گرفتن مادر باردار در معرض دود سیگار اطرافیان (دود دست دوم) نیز به اندازه مصرف مستقیم سیگار خطرناک است. این دود میتواند رشد جنین را تحت تأثیر قرار داده و احتمال بروز عوارض بارداری، زایمان زودرس و مشکلات تنفسی نوزاد را افزایش دهد. به همین دلیل، ایجاد محیطی عاری از دود سیگار و قلیان، یکی از مهمترین اقدامات برای حفظ سلامت مادر و جنین محسوب میشود.





